| |
Nədənsə insanlara sənin psixoloqa ehtiyacın var dedikdə həmişə “Nədir mən dəli olmuşam? Sən mənə dəli demək istəyirsən?” və sair kimi cavablar alırıq. Bu gün bu mövzunu açmağımız səbəbi belə həqiqətə uyğun olmayan fikirlərin üstündən bir az da olsa xətt çəkməkdir.
Əslində hər bir insanın müəyyən bir yaşa çatdıqdan sonra psixoloq yanına getməsində yarar var. Bu yayda psixoloq bir tanışımdan “sizin yanınıza ən çox hansı yaşlardakı insanlar gəlir” soruşdum və düzünü desəm aldığım cavab məni bir az təəccübləndirdi. Ən çox psixoloqa gedən sən demə məktəbəqədərki uşaqlar imiş. Məktəbə getmə qorxusu, yeni uşaqlar görmək həyəcanı uşaqlara biz təsəvvürümüzə gətirmədiyimiz qədər təsir edirmiş. Gördüyünüz kimi müəyyən yaş həddi dedikdə mən heç 18 və ya 20 yaşından sonranı nəzərdə tutmuram. Hal-hazırda bir çox ailələrdə uşaqlarla valideynlər arasında bir pərdə qoyulur və uşaq bəzən danışmaq istədiyi mövzunu, soruşmaq istədiyi sualı anasından və ya atasından soruşa bilmir. Elə şeylər var ki, özü ilə yaşıd olan dostları da bilmir. Bu səbəblə də maraqlı olan suallara cavabı çox səhv məkalarda, insanlarda axtarırlar. İlk öncə onu deyim ki, valideynərlə uşaqların arasına sərhəd qoymaq heç də düz bir şey deyil. Çünki hər insanın danışmağa, içindəkiləri söyləməyə ehtiyacı var. İnsan bütün bunları valideyninə deməyə cəsarət etmirsə, danışmaq üçün başqa insanlar seçir. Məsələn dostlar. Elə bəlkə də ən ağıllı seçim dostla danışmaqdır. (Ancaq düşünün övladınızın dost seçimi düz olmayıbsa bu gələcəkdə nə ilə nəticələnə bilər.) Valideynlə uşaq arasında olan məsafə isə illər keçdikcə uçuruma dönür və siz lazımı vaxt gəldikdə onun həyatı, seçimləri, problemləri haqqında heç nə bilmirsiniz. Və vaxt gəlib siz nəyisə bilmək istəyəndə artıq siz istədiyiniz suala da övladınız cavab vermir. Buna görə də övladınızla hələ kiçik yaşlarından dost, sirdaş olmağı bacarın. Yox əgər “mən səhərdən axşama işləyirəm buna heç vaxtım yoxdur” deyirsəniz o zaman sizi asanlıqla bir psixoloq əvəz edə bilər.Ən azı övladınızın doğru əllərdə olduğnu bilərsiniz. Müəyyən yaşa çatdıqda istər oğlan istərsə də qız uşaqlarında artıq həddi buluğa çatmaqla əlaqədar olaraq fiziki bəzi dəyişikliklər olur. Valideyn ona görə uşağına yaxın olmalıdır ki, bu kimi halları hələ olmamışdan qabaq övladına başa salsın. Bu ən mühüm məsələlərdn biridir.
Mən deyəsən əsas mövzumdan yayınıram. Psixoloq əslində heç də hamının düşündüyü kimi dəli həkimi deyil. O bəzən özümüzü pis hiss etdiyimiz zaman asanlıqla söhbət edə biləcəyimiz, düzgün məsləhətlər alacağımız insandır. Düşünəcəksiniz ki, bunun üçün dostlar da var. Bəli dostlar sizi dinləyə bilər, amma psixoloji cəhətdən sizə ən düzgün məsləhətləri verə bilməz. Psixoloq sizə qorxularınıza qalib gəlməyiniz, güvənsizliyinizi yox etməyiniz və sair bu kimi məsələlərdə heç kəsin edə bilməyəcəyi köməyi edə bilər. Bir-birimizə baxdıqda, özümüzü düşündükdə hər şeyin normal olduğunu fərz edirik. Ancaq hər insanın həyatda sağlam addımlar atması, düzgün qərarlar verməsi üçün məsləhətə ehtiyacı olur. Bu məsləhəti isə düzgün olduqda sonra istər psixoloqdan alın, istər valideyninizdən. Heç bir fərqi yoxdur.
Dəli həkimi mövzusuna gəldikdə isə ruhi probelmlərdə, xəstəliklərlə psixoloq yox, psixatr məşğul olur. Lakin təbii ki, psixiatr da dəli həkimi demək doğru olmaz. Çünki Allah heç kəsin başına verməsin dəli insan artıq dəlidir. Onun çarəsi isə zənnimcə yoxdur. Ruhi problemi olmaqsa hələ dəli olmaq demək deyil. Qısası çarəsi olan heç bir xəstəlik səbəbi ilə həkimə getmək heç bir insan üçün utancverici olmamalıdır. Çünki söhbət sağlamlıqdan gedir ki, sağlamlıq da dünyada heç nə ilə müqayisə edilə bilməz.
|
Geri
XƏBƏRLƏR
